ĐỨC CẬY TRONG CUỘC ĐỜI THÁNH VINH SƠN [Loạt bài về Đời sống Vinh Sơn 2026 – Tuần 41]

Gần đây, nhân đức trông cậy (hy vọng) đã trở thành một chủ đề quan trọng trong đời sống thần học của Giáo hội. Năm Thánh 2025 mang chủ đề “Những người Hành hương của niềm Hy vọng”.
Đức Giáo hoàng Phanxicô đã xuất bản tập hợp các bài nói chuyện của ngài với tựa đề “Hy vọng là ánh sáng trong đêm tối” (2025). Trong phần Dẫn nhập, ngài viết:
“Tôi đã nói rằng hy vọng là một ân huệ từ Thiên Chúa và cũng là một sứ mạng của người Kitô hữu. Và để sống niềm hy vọng, ta cần có một ‘tinh thần chiêm niệm với đôi mắt mở rộng’ – như cách gọi của nhà thần học lỗi lạc Johann-Baptist Metz: đó là biết nhận ra, ở khắp mọi nơi, những dấu chứng của niềm hy vọng, sự bứt phá của điều khả thi vào trong điều bất khả, và sự hiện diện của ân sủng ngay cả khi tội lỗi dường như đã bào mòn mọi niềm tin.”
Đức Giáo hoàng Lêô XIV nhắn nhủ chúng ta: “Hy vọng không có nghĩa là đã biết rõ mọi sự. Chúng ta chưa có lời giải đáp cho tất cả các câu hỏi. Nhưng chúng ta có Chúa Giêsu. Chúng ta bước theo Chúa Giêsu. Và vì thế, chúng ta hy vọng vào điều mà mình chưa nhìn thấy.”
Niềm hy vọng cũng đóng vai trò trung tâm trong cuộc đời của Thánh Vinh Sơn Phaolô
Điều này được thể hiện qua các bài đàm luận cũng như cách ngài phản ứng trước những sự kiện xảy ra trong cuộc đời mình và đời sống của các đệ tử. Dựa theo Louise Abelly – người đầu tiên viết tiểu sử về ngài, tôi xin đề cập đến một số sự kiện cụ thể trong cuộc đời Thánh Vinh Sơn cùng thái độ của ngài trước những sự kiện đó; qua đó cho thấy niềm hy vọng, lòng tin cậy và sự phó thác trọn vẹn của ngài nơi Thiên Chúa.
Để nuôi sống hàng ngàn người nghèo đang được mình chăm sóc, cộng đoàn của ngài đã dựa vào nông sản từ những cánh đồng do chính họ canh tác. Có một năm, mùa màng thất bát nghiêm trọng.
“Cho đến nay, anh em chẳng thiếu thốn điều gì, vậy tại sao lại lo sợ? Chẳng phải Chúa vẫn chăm sóc loài chim sẻ – những sinh vật chẳng gieo cũng chẳng gặt đó sao? Huống chi lòng nhân hậu của Ngài dành cho các tôi tớ của Ngài còn lớn lao biết bao.”
“Hãy để việc đó cho Chúa, vì đó là công việc của Ngài. Chính Ngài đã vui lòng khởi sự công việc này, nên ta phải tin chắc rằng Ngài sẽ hoàn tất nó theo cách Ngài cho là tốt đẹp nhất.”
Có lần, vị quản lý của Nhà Mẹ báo tin cho ngài biết rằng ngân sách của nhà gần như đã cạn kiệt. Ngài đáp:
“Vậy là có tin vui rồi! Tạ ơn Chúa. Tốt thôi, giờ ta sẽ xem liệu mình có thực sự tin cậy vào Chúa hay không… Khi đã dùng hết mọi thứ mình có cho Chúa mà chẳng còn lại gì, thì ta sẽ để lại chìa khóa dưới khe cửa rồi ra đi.”
Có người từng khuyên ngài nên cắt giảm các hoạt động bác ái và chi phí cho công cuộc tông đồ vì nguồn lực đang dần cạn kiệt. Ngài nói:
“Kho tàng Quan phòng của Thiên Chúa là vô tận, và việc ta thiếu lòng tin vào Ngài chẳng làm Ngài được vinh hiển chút nào.” Câu nói tiếp theo đây thật đúng đắn cho tất cả chúng ta: “Nếu Tu Hội Truyền Giáo của chúng ta có bị hủy hoại, thì nguyên nhân không phải là do sự nghèo khó, mà là do sự giàu sang.”
Một thành viên của nghị viện từng nhìn thấy rất nhiều người trong phòng ăn, đông hơn hẳn số lượng người thực sự cư trú tại đó. Ông tự hỏi làm sao họ có thể lo đủ thức ăn cho tất cả mọi người. Thánh Vinh Sơn đã giải thích cho ông:
“Kho tàng Quan phòng của Thiên Chúa thật bao la. Chúng ta phải phó thác mọi nỗi lo toan vào tay Ngài, vì Ngài sẽ không bao giờ quên ban lương thực cho chúng ta như lời Ngài đã hứa.”
Tuy nhiên, niềm hy vọng của Thánh Vinh Sơn cũng rất thực tế. Dù tin cậy Chúa lo liệu những nhu cầu thiết yếu, ngài cũng chú trọng đến việc quản lý tài chính một cách chu đáo. Nơi Thánh Vinh Sơn, ta thấy được sự suy tư đầy cân bằng dựa trên Kinh Thánh: dù Chúa chăm sóc loài chim sẻ hay Chúa Giêsu sai các môn đệ đi mà không mang theo tiền bạc, thì chính Ngài cũng nhận thức rõ sự cần thiết phải lo liệu lương thực cho nhóm của mình và cho người nghèo.
“Chúng ta cần sở hữu một số của cải để lo liệu nhu cầu cho mọi người,” Thánh Vinh Sơn nói. “Đã có lúc Con Thiên Chúa sai các môn đệ lên đường mà không mang theo tiền bạc hay lương thực. Nhưng sau đó, Ngài nhận thấy việc có phương tiện để duy trì nhóm và giúp đỡ người nghèo là điều hữu ích. Các tông đồ đã tiếp tục thực hành điều này, và Thánh Phaolô kể lại việc ngài đã nỗ lực quyên góp tiền bạc để rồi phân phát cho các Kitô hữu khác.”
Trong khi người đời lo lắng cuống cuồng về tương lai, tính toán mọi rủi ro có thể xảy ra và tìm cách ngăn chặn chúng, thì Thánh Vinh Sơn lại đặt trọn niềm tin vào sự Quan phòng của Thiên Chúa. Đối với ngài, đó là điều quan trọng nhất. Ngài sống với tâm hồn hoàn toàn bình an, bởi ngài biết rằng kết cục mọi sự đều nằm trong tay Thiên Chúa.
“Một nhà truyền giáo đích thực không bao giờ nên bận tâm về những sự vật chất,” ngài nói. “Người ấy nên phó thác mọi nỗi lo âu cho sự Quan phòng của Chúa, với xác tín trọn vẹn rằng nếu được thôi thúc bởi lòng bác ái và kiên vững trong niềm tin cậy, người ấy sẽ luôn được Thiên Chúa che chở.”
Trong một dịp khác, ngài nói: “Hãy gạt bỏ khỏi tâm trí mọi điều có thể gây đau khổ cho các con, vì Thiên Chúa sẽ chăm lo cho các con … Hãy tin tưởng nơi Ngài và các con sẽ thấy những ước nguyện sâu xa nhất trong lòng mình được thực hiện.”
Không chỉ trong các hoạt động tông đồ, niềm hy vọng còn cần phải chi phối cả đời sống cá nhân của chúng ta. Ngài đã khuyên các nhà truyền giáo đang bị bủa vây bởi nỗi chán nản và sự hoài nghi bản thân rằng: “Chúng ta mang trong mình hạt giống của Thiên Chúa toàn năng. Đó phải là nguồn hy vọng, khích lệ chúng ta đặt trọn niềm tin cậy nơi Ngài, bất chấp sự nghèo khó của bản thân.”
Lòng trung thành của chúng ta đối với sứ vụ phục vụ người nghèo sẽ mang lại cho chúng ta niềm hy vọng.
Một ngày nọ vào năm 1646, một Nữ Tử Bác Ái đang phục vụ người nghèo tại khu Faubourg Saint-Germain. Sơ đang leo cầu thang lên một ngôi nhà đã cũ kỹ, tay bưng một nồi súp lớn để chia cho những người nghèo ở đó. Khi tòa nhà bắt đầu sụp đổ, sơ tìm được một góc an toàn trong lúc cả ngôi nhà đổ sập xuống, cướp đi sinh mạng của 40 người đang ở bên trong. Khi bụi mù tan đi, người Nữ tử vẫn đứng đó, tay vẫn giữ chặt nồi súp của mình. Mọi người chạy đến giải cứu sơ, nhưng sơ vẫn không buông nồi súp xuống. Thay vào đó, sơ tiếp tục công việc phục vụ các nạn nhân.
Thánh Vinh Sơn thường kể lại sự kiện này để minh chứng cho niềm hy vọng nơi người phục vụ người nghèo.
“Vẫn giữ chặt chiếc nồi nặng trên tay,” Thánh Vinh Sơn kể lại, “sơ tìm được một góc phòng không bị sập, mặc cho mọi thứ xung quanh đổ ập xuống nào là xà nhà, đá tảng, tủ, bàn ghế và các vật dụng khác nhưng sơ vẫn bình an vô sự.”
“Các con thân mến,” ngài nói tiếp, “chúng ta có biết bao lý do để tin tưởng vào Thiên Chúa. Chúng ta từng đọc chuyện về một người đàn ông đang đi giữa cánh đồng thì bị tử nạn bởi một con rùa do đại bàng thả rơi trúng đầu. Và hôm nay, chúng ta lại chứng kiến cảnh một Nữ Tử Bác Ái bước ra khỏi đống đổ nát của ngôi nhà một cách an toàn, nguyên vẹn. Các con nghĩ sao về điều này? Chẳng phải đây là dấu chỉ cho thấy Thiên Chúa yêu thương và gìn giữ các con như con ngươi trong mắt Ngài sao? Hỡi các con, nếu các con giữ được niềm tín thác này trong lòng, Thiên Chúa sẽ gìn giữ các con dù các con đang ở bất cứ nơi đâu.”
“Thiên Chúa sẽ lo liệu cho sự an toàn của các con vì các con phục vụ người nghèo,” Thánh Vinh Sơn nhắn nhủ chúng ta.
Cha Daniel Franklin E. Pilario, C.M.
Nguồn: adamson.edu.ph
Ban Truyền thông chuyển ngữ.
