Đức Giáo hoàng Lêô XIV kêu gọi tái cam kết đối với người nghèo nhân Ngày Thế giới vì Người nghèo năm 2026

Đăng ngày: 17 giờ trước

Trong thông điệp nhân Ngày Thế giới vì Người nghèo năm nay, Đức Giáo hoàng Lêô XIV thúc giục các Kitô hữu hãy ưu tiên quan tâm đến người nghèo, lên án sự bất công và khơi dậy tinh thần liên đới.

Trong một thông điệp đầy mạnh mẽ và sâu sắc nhân dịp kỷ niệm lần thứ 10 Ngày Thế giới vì Người nghèo, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã kêu gọi các Kitô hữu trên toàn thế giới tái khám phá tầm quan trọng cốt yếu của người nghèo trong đời sống đức tin cũng như trong cuộc sống thường nhật. Ngày kỷ niệm này sẽ diễn ra vào ngày 15 tháng 11 năm 2026. Thông điệp của Đức Giáo hoàng, đề ngày 13 tháng 6 vừa qua lễ Thánh Antôn thành Padova, tập trung vào chủ đề lấy từ Kinh Thánh: “Chúa là nơi nương tựa của người nghèo”.

Dựa trên Thánh vịnh 14, Đức Giáo hoàng Lêô đặt suy tư của mình vào một thời điểm lịch sử đầy đau thương. Ngài lưu ý rằng, bài Thánh vịnh này ra đời trong bối cảnh Đền thờ Giêrusalem bị tàn phá thời điểm mà dân chúng cảm thấy như bị tước mất sự hiện diện của Thiên Chúa, rơi vào cảnh khốn cùng cả về vật chất lẫn đạo đức. Tuy nhiên, Đức Giáo hoàng nhấn mạnh rằng, thông điệp của bài Thánh Vịnh này vẫn còn nguyên giá trị và vô cùng phù hợp với thế giới hiện đại ngày nay.

Sự tương phản vượt thời gian giữa sự khôn ngoan và thái độ ngạo mạn

Đức Giáo hoàng nêu bật một sự tương phản căn bản trong bài thánh vịnh: sự khác biệt giữa những người sống khôn ngoan và những người hành xử như thể họ hoàn toàn tự chủ, không cần đến ai khác. Ngài cảnh báo rằng thái độ này vẫn còn tồn tại đến ngày nay dưới hình thức “những bất công xã hội lan tràn, nảy sinh từ sự tham nhũng đầy ngạo mạn”.

Theo ngài, kiểu tham nhũng này vừa “đáng lên án” vừa mang tính phân biệt đối xử, tạo ra các hệ thống gạt những người dễ bị tổn thương nhất ra bên lề xã hội. Trong các xã hội đương đại, thực trạng này thể hiện rõ qua số lượng người rơi vào cảnh nghèo đói ngày càng tăng hệ quả trực tiếp từ tình trạng bất bình đẳng và quyền lực không được kiểm soát.

Tiếng kêu khóc của người nghèo bị dập tắt

Trọng tâm trong thông điệp của Đức Giáo hoàng là một lời cảnh báo đanh thép: tiếng nói của người nghèo đang ngày càng bị dập tắt. Ngài chỉ ra “vô số thủ đoạn ngày càng tinh vi” nhằm che đậy hoặc kìm nén nỗi đau khổ của họ; đồng thời lưu ý rằng môi trường kỹ thuật số có thể làm trầm trọng thêm định kiến ​​và sự thờ ơ.

Đức Giáo hoàng nhận định: “Khi vắng bóng Thiên Chúa, con người không còn đứng cạnh nhau trong sự tôn trọng lẫn nhau”. Thay vào đó, các mối quan hệ bị chi phối bởi sự thống trị và áp bức. Trong hoàn cảnh ấy, người nghèo chẳng còn cách nào khác ngoài việc hướng về Thiên Chúa, đặt trọn niềm tin vào lòng thương xót và công lý của Ngài.

Tuy nhiên, Đức Giáo hoàng nhấn mạnh rằng nhân loại không được phép làm ngơ trước tiếng kêu này. Ngài kêu gọi các Kitô hữu hãy luôn tỉnh táo và sẵn sàng đáp lại, thay vì trở thành đồng phạm trong những hệ thống phớt lờ hoặc che đậy nỗi đau khổ của người khác.

Nghèo đói không chỉ là sự thiếu thốn về vật chất

Đức Giáo hoàng Lêô mở rộng định nghĩa về nghèo đói, vượt ra ngoài khuôn khổ khó khăn kinh tế để nhấn mạnh đến các khía cạnh nhân văn và xã hội. Ngài viết: “Người nghèo trong thời đại chúng ta là những người bị lãng quên và bị gạt ra bên lề xã hội; họ không chỉ bị tước đoạt miếng ăn, mà còn bị tước đoạt cả tiếng nói và sự hiện diện.”

Theo ngài, việc đánh mất căn tính và phẩm giá này chính là một trong những bất công nghiêm trọng nhất của xã hội hiện đại. Vì vậy, Giáo hội có bổn phận khôi phục phẩm giá đó không chỉ thông qua các hoạt động từ thiện, mà còn qua sự gặp gỡ chân thành.

Ngài bày tỏ hy vọng rằng những người đang túng thiếu sẽ gặp được Chúa Kitô thông qua hành động của các tín hữu; ngài mô tả Giáo hội như một nơi mà “Chúa Giêsu trao ban bánh ăn và tình bạn”, mang đến niềm hy vọng và khôi phục ý thức về giá trị bản thân cho mỗi người.

Lời kêu gọi về tình liên đới tích cực

Thông điệp của Đức Giáo hoàng không dừng lại ở sự suy ngẫm mà còn là lời kêu gọi hành động rõ ràng. Ngài khẳng định, người Kitô hữu không chỉ tìm nơi nương tựa nơi Thiên Chúa, mà còn phải trở thành “nơi nương tựa cho người nghèo”.

Ngài phê phán thái độ tự mãn của những cộng đoàn chỉ biết thu mình vào bên trong mà phớt lờ những người đang cần giúp đỡ. Ngài viết: “Cộng đoàn Kitô hữu không thể dửng dưng”, đặc biệt là trước những người đang đứng ngay trước cửa mà vẫn không được nhìn thấy.

Lời kêu gọi về tình liên đới tích cực này phản ánh giáo huấn xã hội lâu đời của Công giáo, vốn nhấn mạnh đến “sự ưu tiên dành cho người nghèo”. Đức Giáo hoàng Lêô củng cố nguyên tắc này bằng cách dẫn lại Tông huấn *Dilexi te* của chính ngài, tái khẳng định rằng Giáo hội phải bắt rễ sâu vào các Mối Phúc và đồng hành cùng những người dễ bị tổn thương.

Xem xét các ưu tiên cá nhân và tập thể

Dựa trên những suy tư của Thánh Augustinô về dụ ngôn người giàu và ông Ladarô, Đức Giáo hoàng mời gọi các tín hữu hãy xem xét lại các ưu tiên của chính mình. Câu chuyện này vốn đặt sự hưởng thụ xa hoa đối lập với thái độ thờ ơ, bỏ mặc trở thành một lăng kính đạo đức để các Kitô hữu ngày nay nhìn nhận lại cuộc sống của chính mình.

Đức Giáo hoàng Lêô thúc giục các tín hữu vượt ra khỏi những thảo luận trừu tượng về sự nghèo đói, thay vào đó, hãy trực tiếp lắng nghe những người đang thực sự trải qua cảnh nghèo khó. Ngài viết: “Chúng ta có thể cảm nhận được niềm vui tương tự khi đặt mình vào vị trí của người nghèo và lắng nghe họ, thay vì chỉ nói về họ.”

Việc nhấn mạnh vào sự lắng nghe này phản ánh một phương pháp mục vụ rộng mở hơn, vốn đề cao sự gần gũi, lòng thấu cảm và tình nhân loại gắn kết.

Canh tân sứ mệnh của Giáo hội

Khi Giáo hội chuẩn bị kỷ niệm Ngày Thế giới Người nghèo lần thứ 10, Đức Giáo hoàng Lêô XIV bày tỏ hy vọng rằng dịp này sẽ khơi dậy một cam kết mới. Ngài kêu gọi mọi người hãy nhận ra “gương mặt của biết bao anh chị em đang tìm kiếm nơi nương tựa nơi Thiên Chúa và mong mỏi được cảm thấy như đang ở trong chính ngôi nhà của mình ngay giữa cộng đoàn chúng ta.”

Xét cho cùng, thông điệp của ngài khẳng định rằng việc chăm sóc người nghèo không phải là một khía cạnh tùy chọn trong đời sống Kitô hữu, mà chính là trọng tâm của đời sống ấy. Trong một thế giới đầy rẫy sự chia rẽ và bất bình đẳng, ngài coi tình liên đới với những người bị gạt ra bên lề xã hội vừa là một mệnh lệnh đạo đức, vừa là con đường dẫn đến sự đổi mới về thiêng liêng.

Thông qua lời kêu gọi này, Đức Giáo hoàng Lêô thúc giục mỗi cá nhân cũng như các cộng đoàn hãy đối diện với thái độ thờ ơ, xóa bỏ những bất công, và thể hiện một đức tin được sống qua lòng trắc ẩn cùng những hành động cụ thể.

Nguồn: gaudiumpress.ca/

Ban Truyền thông chuyển ngữ.