Cha Armada Riyanto, CM.

Mười hai Trụ cột của Quản trị Tốt trong gia đình Vinh Sơn dưới đây được đề xuất như một khung các giá trị lãnh đạo Vinh Sơn, chứ không phải là một mô hình hành chính cứng nhắc. Thuật ngữ “Trụ cột” ở đây ám chỉ những nguyên tắc nền tảng bắt nguồn từ đặc sủng của Thánh Vinh Sơn, Hiến pháp của Tu Hội Truyền Giáo, và bề dày kinh nghiệm trong đời sống truyền giáo của chúng ta. Các trụ cột này thể hiện tinh thần cần soi dẫn công tác lãnh đạo và quản trị ở mọi cấp độ của Tu hội từ cấp quốc tế, cấp tỉnh dòng cho đến cấp địa phương.

Chính Thánh Vinh Sơn đã mang lại cho chúng ta mẫu gương lãnh đạo tuyệt vời nhất. Ngài luôn kiên định bám rễ vào Tin Mừng, đồng thời đáp ứng một cách đầy sáng tạo những nhu cầu thực tế của người dân và Giáo hội trong thời đại của mình. Noi gương Ngài, các Bề trên Tỉnh dòng (Giám tỉnh) cùng Hội đồng Tỉnh (Ban Cố vấn Tỉnh) được mời gọi thể hiện các trụ cột này sao cho phù hợp với bối cảnh địa phương, nhưng vẫn duy trì sự hiệp nhất trong cùng một ơn gọi Vinh Sơn và một sứ mạng chung với tư cách là thành viên của Tu Hội Truyền Giáo. Nhờ đó, sự đa dạng sẽ trở thành nguồn lực làm phong phú thêm đời sống thay vì gây chia rẽ, và công tác quản trị tốt sẽ trở thành biểu hiện sống động cho cam kết chung của chúng ta trong việc tiếp nối sứ mạng của Chúa Giêsu Kitô, Đấng loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

1. Quản trị tốt bắt nguồn từ căn tính Vinh Sơn: Chúa Giêsu Kitô, Đấng Loan báo Tin Mừng cho người nghèo

Quản trị tốt bắt đầu bằng một căn tính Vinh Sơn rõ ràng. Thánh Vinh Sơn Phaolô chưa bao giờ coi lãnh đạo là việc thực thi quyền lực hay thẩm quyền chỉ vì mục đích tự thân. Thay vào đó, ngài xem đó là sự tham gia vào sứ mạng của Chúa Giêsu Kitô – Đấng loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

Do đó, vai trò lãnh đạo không chủ yếu là trách nhiệm hành chính, mà là một ơn gọi thiêng liêng được trao phó để tiếp nối sứ mạng của Đức Kitô trong Giáo hội.

Mọi quyết định liên quan đến nhân sự, tài chính, đào tạo, đời sống cộng đoàn hay các hoạt động tông đồ cuối cùng đều cần được soi chiếu bởi một câu hỏi nền tảng: Liệu quyết định này có giúp chúng ta noi gương Chúa Giêsu Kitô trung thành hơn và phục vụ người nghèo hiệu quả hơn không? Câu hỏi này trở thành tiêu chuẩn chỉ đạo cho mọi hoạt động lãnh đạo theo tinh thần Vinh Sơn. Các chính sách, cơ cấu và quy trình hành chính chỉ có giá trị khi chúng hỗ trợ sứ mạng đã được trao phó cho Tu hội.

 Hệ quả là, người lãnh đạo theo tinh thần Vinh Sơn điều hành không phải trước hết bằng các quy định hay thẩm quyền thể chế, mà bằng sự phục vụ trung thành đối với Đức Kitô và đặc sủng của Ngài. Lãnh đạo trở thành sự thể hiện tinh thần môn đệ, khơi dậy cảm hứng nơi người khác qua chứng tá cá nhân, niềm xác tín vào Tin Mừng và sự dấn thân cho sứ mạng truyền giáo.

Thách đố

Một trong những mối nguy lớn nhất đối với vai trò lãnh đạo ngày nay là việc quá chú trọng vào công tác hành chính, cơ cấu tổ chức, các vấn đề tài chính và sự tồn vong của thể chế, khiến mục đích truyền giáo ban đầu dần bị lu mờ. Khi việc duy trì các cơ cấu hiện có trở nên quan trọng hơn việc loan báo Tin Mừng cho người nghèo, công tác quản trị có nguy cơ đánh mất linh hồn Vinh Sơn của mình.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta phải không ngừng trở về với Chúa Giêsu Kitô, Tin Mừng và đặc sủng Vinh Sơn, để mọi quyết định quan trọng đều xuất phát từ và hướng về sứ mạng, thay vì hướng tới sự an toàn của thể chế hay việc duy trì hiện trạng. Sự đổi mới không ngừng này có thể được vun đắp thông qua việc nghiên cứu về linh đạo Vinh Sơn, các chương trình đào tạo thường xuyên, các kỳ tĩnh tâm, những sáng kiến ​​canh tân đời sống thiêng liêng và các cơ hội tương tự nhằm liên tục khơi dậy căn tính truyền giáo cũng như làm mới lòng nhiệt thành loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

2. Đề cao sự minh bạch và tinh thần trách nhiệm

Thánh Vinh Sơn đặc biệt coi trọng sự đơn sơ, trung thực và lòng chính trực. Ngài luôn quản lý cẩn trọng mọi nguồn lực được giao phó cho Tu hội, bởi ngài hiểu rằng mọi sự rốt cuộc đều thuộc về Thiên Chúa và dành để phục vụ người nghèo.

Của cải vật chất không bao giờ được xem là tài sản để kiểm soát, mà là những ân huệ được trao phó cho Tu hội để thực thi sứ mạng.

Sự minh bạch xây dựng niềm tin trong cộng đoàn thông qua việc thúc đẩy sự cởi mở và lòng tin tưởng lẫn nhau. Tinh thần trách nhiệm nhắc nhở mỗi vị lãnh đạo rằng quyền bính được thực thi như một sự quản lý thay mặt Chúa chứ không phải quyền sở hữu. Những người được giao trọng trách lãnh đạo không phải là chủ sở hữu các nguồn lực hay các công cuộc của Tu hội; họ là những người quản lý trung tín, chịu trách nhiệm trước Thiên Chúa, Giáo hội, anh em trong Tu hội và người nghèo. Do đó, sự lãnh đạo có trách nhiệm không chỉ bảo đảm việc thực thi sứ mạng hiệu quả mà còn gìn giữ uy tín đạo đức và sự chính trực của Tu hội.

Thách đố

Việc truyền thông kém hiệu quả, thiếu minh bạch trong quá trình ra quyết định hoặc quản lý tài chính không thỏa đáng có thể dần làm suy giảm niềm tin, gây ra hiểu lầm, cũng như nảy sinh những căng thẳng và chia rẽ không đáng có trong cộng đoàn.

Hướng đáp ứng

Chúng ta cần vun đắp một văn hóa huynh đệ đích thực giữa các anh em, được thể hiện qua sự cởi mở, giao tiếp trung thực, đối thoại thường xuyên, báo cáo tài chính có trách nhiệm và tinh thần giải trình dựa trên các nhân đức Vinh Sơn: sự đơn sơ, lòng chân thật và sự tin tưởng lẫn nhau. Một nền văn hóa như vậy sẽ củng cố cả sự hiệp nhất của cộng đoàn lẫn uy tín trong việc làm chứng cho sứ mạng.

3. Thúc đẩy phong cách lãnh đạo mang tính đối thoại và đào tạo

Thánh Vinh Sơn Phaolô luôn lắng nghe trước khi đưa ra quyết định. Đối với ngài, việc tham vấn không bao giờ chỉ là một thủ tục dân chủ hay hình thức hành chính đơn thuần. Thay vào đó, đó là một hành trình thiêng liêng nhằm phân định thánh ý Thiên Chúa. Sự đối thoại chân chính tạo điều kiện để Chúa Thánh Thần hướng dẫn cộng đoàn đi đến những quyết định vừa phục vụ sứ mạng, vừa hướng tới lợi ích chung.

Chính vì vậy, công tác quản trị tốt cần chủ động tạo ra không gian cho sự đối thoại chân thành, sự lắng nghe chăm chú, lòng tôn trọng lẫn nhau và sự đồng hành cá nhân. Các nhà lãnh đạo thuộc Tu hội được mời gọi không chỉ điều hành cộng đoàn một cách hiệu quả, mà còn giúp mỗi anh em thành viên thăng tiến trong ơn gọi, làm sâu sắc thêm cam kết truyền giáo và phát triển các ân huệ cá nhân để phục vụ Tu hội. Việc tham vấn cần luôn được thực hiện với sự trưởng thành, cởi mở và tự do; tuyệt đối tránh tình trạng bị thao túng bởi những người chỉ muốn tán thành ý muốn cá nhân của vị lãnh đạo hoặc tìm cách bảo vệ lợi ích riêng.

Do đó, lãnh đạo không chỉ đơn thuần là đưa ra quyết định, mà còn là giúp mọi người cùng phát triển. Một nhà lãnh đạo Vinh Sơn đích thực luôn chú trọng đào tạo con người trong khi dẫn dắt cộng đoàn hướng tới sứ mạng chung.

Thách đố

Vai trò lãnh đạo dễ rơi vào tình trạng cô lập khi các quyết định quan trọng được đưa ra mà thiếu sự tham vấn đầy đủ, hoặc khi người lãnh đạo trở nên xa rời những trải nghiệm thực tế, những niềm hy vọng và những nỗi trăn trở của các thành viên mà họ được mời gọi phục vụ.

Phản hồi của chúng ta

Chúng ta cần vun đắp một lối văn hóa đối thoại chăm chú, tham vấn thường xuyên, trao đổi mang tính huynh đệ và đồng hành cá nhân để vai trò lãnh đạo luôn mang đậm tinh thần mục tử, tinh thần hiệp hành và tinh thần truyền giáo. Các tỉnh dòng cần tạo ra những cơ hội và diễn đàn nhằm củng cố việc thực hành đối thoại, mời gọi những người có năng lực tổ chức các chương trình đào tạo về kỹ năng lãnh đạo cộng tác, đồng thời không ngừng làm mới tinh thần truyền giáo – yếu tố gắn kết Tu hội trong ơn gọi chung.

4. Tầm nhìn rõ ràng về vai trò lãnh đạo: hiệp thông, tham gia và sứ vụ

Trước hết và trên hết, Tu Hội Truyền Giáo là một tình huynh đệ của các nhà truyền giáo (một Tu đoàn Tông đồ) chứ không phải là một cơ chế hành chính. Bản sắc của chúng ta không bắt nguồn từ các cấu trúc tổ chức mà từ ơn gọi chung là theo Chúa Giêsu, Đấng loan báo Tin Mừng cho người nghèo trong một cộng đoàn anh em hiệp nhất vì sứ mạng.

Mỗi anh em đều tham gia vào sứ vụ chung này tùy theo ơn gọi, ân huệ và trách nhiệm, góp phần vào đời sống và sức sống tông đồ của Tu hội.

Do đó, sự quản trị tốt sẽ củng cố sự hiệp thông, khuyến khích sự tham gia vào tiến trình phân định cộng đoàn, và luôn hướng mọi cộng đoàn về mục đích cốt lõi: loan báo Tin Mừng cho người nghèo. Các cộng đoàn Vinh Sơn không bao giờ được phép trở nên khép kín hay tự mãn. Trái lại, đó phải là những cộng đoàn truyền giáo, nơi các thành viên vun đắp sự tự do thiêng liêng sâu sắc, luôn sẵn sàng lên đường bất cứ nơi nào Thiên Chúa và Giáo hội cần đến. Sự sẵn sàng ấy phản ánh một trong những xác tín sâu sắc nhất của Thánh Vinh Sơn: nhà truyền giáo không thuộc về bản thân hay tỉnh dòng của mình, mà thuộc về sứ mạng phổ quát của Đức Kitô.

Vì thế, quyền bính không tồn tại để mưu cầu lợi ích cá nhân hay áp đặt quyền lực lên người khác, mà để xây dựng sự hiệp nhất, thúc đẩy sự tham gia và khơi dậy nơi mỗi anh em Vinh Sơn tinh thần tích cực chia sẻ sứ mạng chung. Vai trò lãnh đạo đích thực theo tinh thần Vinh Sơn tạo ra sự hiệp thông, từ đó tự nhiên nảy sinh sự cộng tác trong công cuộc truyền giáo.

Thách đố

Vai trò lãnh đạo trong thời đại ngày nay có thể bị suy yếu bởi chủ nghĩa cá nhân, bởi các tỉnh dòng dần trở nên biệt lập và chỉ chú trọng đến lợi ích riêng, hoặc bởi sự tập trung quyền lực quá mức vô tình làm thui chột tinh thần sáng kiến ​​và làm suy giảm tình huynh đệ truyền giáo.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta cần xây dựng những cộng đoàn nơi sự hiệp thông đích thực khơi dậy sự tham gia tích cực, và sự tham gia đó củng cố cam kết truyền giáo chung của chúng ta. Các tỉnh dòng cũng cần vun đắp sự cộng tác quốc tế mạnh mẽ hơn thông qua việc chia sẻ nhân sự, kinh nghiệm truyền giáo, nguồn lực và các sáng kiến ​​mục vụ; nhờ đó làm phong phú lẫn nhau và củng cố sứ mạng toàn cầu của Tu hội. Sự cộng tác như vậy nhắc nhở chúng ta rằng mỗi tỉnh dòng đều tham gia vào một ơn gọi Vinh Sơn phổ quát và một sứ mạng chung được trao phó cho toàn thể Tu Hội Truyền Giáo.

5. Trung thành với Hiến pháp và Quy chế

Hiến pháp và Quy chế không chỉ đơn thuần là các quy định hành chính. Chúng là sự thể hiện cụ thể của Tin Mừng và là con đường thực tiễn dẫn đến sự thánh thiện, được diễn giải qua đặc sủng của Thánh Vinh Sơn Phaolô. Chúng gìn giữ căn tính Vinh Sơn của Tu hội, đồng thời mang lại sự ổn định cần thiết cho đời sống truyền giáo và sự tự do cần thiết để đáp ứng một cách sáng tạo trước những nhu cầu thay đổi của Giáo hội và người nghèo.

Sự trung thành với Hiến pháp không bao giờ được hiểu là thái độ duy luật cứng nhắc. Trái lại, đó là sự thể hiện đầy niềm vui về ơn gọi chung, sự hiệp thông huynh đệ và cam kết chung đối với sứ mạng. Chúng luôn nhắc nhở chúng ta về căn tính của mình, về điều mà chúng ta được mời gọi trở thành, và về cách thức chúng ta sống cùng nhau như những nhà truyền giáo theo chân Đức Kitô.

Đồng thời, sự trung thành đích thực mang tính năng động chứ không tĩnh tại. Nó đòi hỏi chúng ta phải đọc Hiến pháp dưới ánh sáng của Tin Mừng, tinh thần của Thánh Vinh Sơn và thực tế cụ thể của sứ mạng trong thời đại ngày nay. Sự trung thành như vậy giúp Tu hội vừa giữ vững căn tính của mình, vừa đáp ứng một cách sáng tạo trước những thách đố truyền giáo mới.

Thách đố

Cả thái độ duy luật cứng nhắc lẫn sự linh hoạt thái quá đều có thể dần làm suy yếu căn tính Vinh Sơn của Tu hội. Chủ nghĩa duy luật có nguy cơ biến Hiến pháp thành những quy định đơn thuần, trong khi sự linh hoạt không giới hạn có thể làm xói mòn chính đặc sủng mà Hiến pháp có nhiệm vụ bảo vệ.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta cần diễn giải và sống theo Hiến pháp một cách trung thành, luôn dưới ánh sáng của Tin Mừng, tinh thần của Thánh Vinh Sơn Phaolô và những nhu cầu truyền giáo của thế giới hôm nay. Việc thường xuyên nghiên cứu về tinh thần Vinh Sơn, đào tạo liên tục và suy tư sâu sắc về Hiến pháp cần trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của mỗi tỉnh dòng, giúp các thế hệ thành viên trẻ kế tiếp hiểu sâu sắc hơn về tinh thần của Đấng Sáng Lập và làm mới lại cam kết đối với ơn gọi Vinh Sơn.

6. Nhạy bén trước những dấu chỉ thời đại

Một trong những phẩm chất tuyệt vời nhất của Thánh Vinh Sơn Phaolô là khả năng đặc biệt trong việc nhận biết các dấu chỉ của thời đại mình. Ngài không bao giờ chỉ đơn thuần lặp lại những giải pháp đã hiệu quả trong quá khứ. Thay vào đó, ngài quan sát kỹ lưỡng các hình thức nghèo khổ mới, lắng nghe cẩn trọng những nhu cầu của Giáo hội, và đáp lại bằng sự sáng tạo phi thường cùng lòng can đảm của một nhà truyền giáo. Sự trung thành của ngài với Tin Mừng được thể hiện không phải qua việc lặp lại, mà qua sự đổi mới không ngừng.

Vì lý do này, công tác quản trị tốt đòi hỏi những nhà lãnh đạo luôn nhạy bén trước các dấu chỉ thời đại. Sự trung thành với đặc sủng Vinh Sơn không được đo lường bằng việc duy trì nguyên trạng các cơ cấu cũ, mà bằng cách đáp ứng đầy sáng tạo trước thực tế đương đại, với cùng tinh thần Tin Mừng đã thôi thúc Thánh Vinh Sơn. Bối cảnh truyền giáo ngày nay mang đến những tình huống mục vụ mới, các hình thức nghèo khổ mới nảy sinh, những cộng đoàn ngày càng đa văn hóa, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và những kỳ vọng đang thay đổi trong lòng Giáo hội. Mỗi thực tế này đều mời gọi chúng ta tái phân định và khơi dậy trí tưởng tượng trong sứ vụ truyền giáo.

Thách đố

Luôn tồn tại cám dỗ gắn bó thái quá với các công việc mục vụ đã có từ lâu, trong khi những nhu cầu truyền giáo mới vẫn không ngừng xuất hiện xung quanh chúng ta. Việc quá gắn bó với những công việc quen thuộc có thể dần hạn chế sự sáng tạo truyền giáo của Tu hội và làm giảm đi tinh thần sẵn sàng dấn thân ở những nơi Tin Mừng đang cần được loan báo một cách cấp thiết nhất.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta cần không ngừng phân định các dấu chỉ thời đại thông qua cầu nguyện, suy tư cộng đoàn và lắng nghe Chúa Thánh Thần. Với lòng can đảm và sự sáng tạo trong sứ vụ, Tu hội cần phát triển các hình thức loan báo Tin Mừng mới, nắm bắt những cơ hội tông đồ mới, và luôn sẵn sàng thiết lập các sứ vụ mới tại những quốc gia và khu vực mà Đức Kitô tiếp tục mời gọi chúng ta loan báo Tin Mừng cho người nghèo. Bằng cách đó, lòng trung thành với Thánh Vinh Sơn không còn là việc gìn giữ quá khứ, mà trở thành sự tiếp nối đầy sáng tạo tinh thần truyền giáo của ngài trong thế giới hôm nay.

8. Thúc đẩy sự hòa nhập và tình liên đới quốc tế

Mỗi thành viên của Tu hội đều có phẩm giá ngang nhau với tư cách là nhà truyền giáo Vinh Sơn, bất kể quốc tịch, ngôn ngữ, độ tuổi, văn hóa hay tỉnh dòng. Ngay từ khi mới thành lập, Tu Hội Truyền Giáo chưa bao giờ có ý định giới hạn mình trong phạm vi quốc gia hay văn hóa. Thánh Vinh Sơn Phao ô đã mơ ước về một tình huynh đệ truyền giáo vượt lên trên những khác biệt về quốc tịch, ngôn ngữ và văn hóa vì lợi ích của Tin Mừng. Tinh thần sẵn sàng dấn thân truyền giáo đồng nghĩa với việc sẵn lòng rời bỏ quê hương, đón nhận những nền văn hóa mới và loan báo Đức Kitô ở bất cứ nơi nào Giáo hội và người nghèo cần đến.

Ngày nay, tầm nhìn này được thể hiện qua việc thúc đẩy các cộng đoàn đa văn hóa, sự hợp tác quốc tế và sự chia sẻ quảng đại về nhân sự, tài năng cũng như nguồn lực trong toàn Tu hội trên khắp thế giới. Sự hợp tác như vậy không chỉ là giải pháp thiết thực cho các thách thức về nhân sự, mà còn là biểu hiện hữu hình cho tính phổ quát của Giáo hội và bản chất toàn cầu của ơn gọi Vinh Sơn. Mỗi Ttnh dòng được mời gọi không chỉ đón nhận mà còn biết cho đi, với ý thức rằng sứ mạng thuộc về toàn thể Tu hội chứ không phải của riêng một tỉnh dòng nào.

Thách thức

Một trong những trở ngại lớn nhất đối với tầm nhìn này là tư duy bị giới hạn bởi lợi ích quốc gia, định kiến ​​văn hóa, hoặc sự quan tâm thái quá đến việc củng cố tỉnh dòng của mình mà bỏ qua các nhu cầu truyền giáo của toàn Tu hội. Những thái độ như vậy dần làm suy yếu tính quốc tế của ơn gọi Vinh Sơn và hạn chế sự sáng tạo trong sứ mạng truyền giáo mà Thánh Vinh Sơn từng mong mỏi.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta cần vun đắp một nền văn hóa huynh đệ đích thực trong các cộng đoàn quốc tế và đa văn hóa, nơi sự tôn trọng lẫn nhau, tinh thần cởi mở và sự trân trọng sự đa dạng văn hóa trở thành những dấu chỉ của sự hiệp thông theo tinh thần Tin Mừng. Mỗi tỉnh dòng cần nuôi dưỡng tinh thần quảng đại và tương trợ, sẵn lòng cho đi và biết ơn khi đón nhận nhân sự, kinh nghiệm cũng như nguồn lực tùy theo nhu cầu của sứ mạng toàn cầu. Bằng cách đó, tình liên đới quốc tế không chỉ trở thành một chiến lược tổ chức mà còn là biểu hiện sống động cho căn tính Vinh Sơn chung của chúng ta.

9. Thực hành cách hiệu quả, năng suất và tinh thần quản lý có trách nhiệm

Mọi sự được giao phó cho Tu hội, các anh em (nhân lực), nguồn lực tài chính, tài sản, các cơ sở, các hoạt động mục vụ và cả thời gian rốt cuộc đều được trao phó vì một mục đích duy nhất: sứ vụ loan báo Tin Mừng cho người nghèo. Thánh Vinh Sơn luôn nhắc nhở các anh em rằng mọi của cải trần thế đều thuộc về Thiên Chúa và cần được quản lý một cách có trách nhiệm để phục vụ những người túng thiếu nhất. Do đó, công tác quản trị tốt hướng tới sự hiệu quả và năng suất, không phải vì uy tín của thể chế hay sự thành công của tổ chức, mà để đảm bảo rằng sứ vụ được thực hiện một cách hiệu quả và quảng đại nhất có thể.

Tinh thần quản lý có trách nhiệm phản ánh lòng biết ơn đối với những hồng ân của Thiên Chúa và ý thức sâu sắc rằng Tu hội phải chịu trách nhiệm về các nguồn lực được giao phó. Mọi nguồn lực cần được quản lý cẩn trọng để thực sự hỗ trợ công cuộc loan báo Tin Mừng, củng cố đời sống cộng đoàn, thúc đẩy công tác đào tạo và mở rộng sự phục vụ của Tu hội đối với người nghèo.

Thách đố

Các nguồn lực có thể dễ dàng bị hao hụt do sự lãng phí, quản lý kém hiệu quả, hoặc việc duy trì các cơ cấu và hoạt động mục vụ không còn phục vụ hiệu quả cho sứ vụ. Khi các cơ sở trở thành mục đích tự thân, chúng có nguy cơ tiêu tốn chính những nguồn lực lẽ ra phải được dành cho công cuộc loan báo Tin Mừng.

Phản ứng của chúng ta

Chúng ta cần thường xuyên đánh giá các hoạt động mục vụ, công cuộc tông đồ và cơ cấu quản trị dưới góc độ hiệu quả truyền giáo. Khi cần thiết, chúng ta phải can đảm đơn giản hóa, tái cơ cấu, hoặc thậm chí chấm dứt những công việc không còn đáp ứng được nhu cầu của sứ vụ. Mọi nguồn lực được giao phó cho Tu hội cần được sử dụng một cách khôn ngoan, minh bạch và có trách nhiệm để mang lại hoa trái dồi dào nhất cho công cuộc loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

9. Không ngừng đổi mới tầm nhìn chiến lược cho truyền giáo

Thánh Vinh Sơn Phaolô không bao giờ hài lòng với việc chỉ giải quyết các vấn đề trước mắt. Dù luôn quan tâm đầy lòng trắc ẩn đến những nhu cầu cấp bách, ngài vẫn hướng tầm nhìn xa hơn hiện tại để nhắm đến tương lai của Tu hội và tương lai sứ mạng của Giáo hội. Phong cách lãnh đạo của ngài là sự kết hợp giữa niềm tin sâu sắc vào sự Quan Phòng của Thiên Chúa với việc hoạch định thấu đáo, tổ chức chu đáo và tầm nhìn xa trông rộng đáng nể. Ngài hiểu rằng việc tin thác vào Thiên Chúa không loại bỏ nhu cầu phải chuẩn bị kỹ lưỡng và khôn ngoan; trái lại, niềm tin ấy thôi thúc việc lập kế hoạch đầy trách nhiệm để phục vụ sứ mạng của Thiên Chúa.

Vì lý do đó, công tác quản trị hiệu quả đòi hỏi một tầm nhìn chiến lược không ngừng được đổi mới, bắt nguồn từ đời sống cầu nguyện, sự phân định chung, tinh thần cùng chia sẻ trách nhiệm và việc đánh giá định kỳ. Hoạch định chiến lược không đơn thuần là một công việc hành chính. Đó là một hành động đức tin nhằm phân định xem Chúa Thánh Thần đang dẫn dắt Tu hội đi về đâu và làm thế nào để Tu hội có thể đáp ứng tốt nhất những nhu cầu đang thay đổi của Giáo hội cũng như của người nghèo.

Một tầm nhìn như vậy giúp các nhà lãnh đạo không chỉ giải quyết được những thách đố hiện tại mà còn chuẩn bị cho Tu hội đón nhận các cơ hội truyền giáo trong tương lai, đồng thời vẫn trung thành với đặc sủng của Thánh Vinh Sơn Phaolô.

Thách đố

Giới lãnh đạo rất dễ bị cuốn vào việc giải quyết các vấn đề trước mắt mà bỏ quên công tác chuẩn bị dài hạn cho các thế hệ lãnh đạo và nhà truyền giáo Vinh Sơn tương lai. Nếu thiếu một tầm nhìn chiến lược rõ ràng, Tu hội có nguy cơ chỉ biết ứng phó thụ động với hoàn cảnh thay vì chủ động định hình tương lai truyền giáo của mình.

Phản hồi của chúng ta

Chúng ta cần xây dựng các kế hoạch dài hạn toàn diện, bao gồm việc cổ vũ ơn gọi, đào tạo thường xuyên, phát triển năng lực lãnh đạo, xác định các ưu tiên truyền giáo, đảm bảo sự bền vững về tài chính và tăng cường hợp tác quốc tế. Trên hết, công tác hoạch định chiến lược của chúng ta cần luôn hướng về tầm nhìn truyền giáo ban đầu của Thánh Vinh Sơn Phaolô, nhằm đảm bảo rằng mọi thế hệ tu sĩ đều được chuẩn bị sẵn sàng không chỉ để duy trì Tu hội mà còn để mở rộng sứ mạng với sự sáng tạo, lòng can đảm và nhiệt huyết Tin Mừng.

10. Thúc đẩy năng lực chuyên môn và lãnh đạo đổi mới

Chỉ có thiện chí thôi là chưa đủ nếu thiếu đi năng lực, sự sáng tạo và tinh thần lãnh đạo đầy trách nhiệm. Thánh Vinh Sơn Phaolô thường chứng minh rằng hoạt động bác ái cần phải vừa sáng tạo vừa hiệu quả. Tình yêu luôn biết tìm ra những phương cách mới mẻ. Tình yêu của ngài dành cho người nghèo không bao giờ chỉ dừng lại ở những ý định hào phóng; nó khơi dậy những cách đáp ứng đầy sáng tạo trước các nhu cầu thực tế, cùng sự tổ chức chu đáo để đảm bảo rằng lòng bác ái thực sự đến được với những người cần nó nhất. Chính vì vậy, ngài mong đợi những người được giao trọng trách phải thể hiện sự khôn ngoan, thận trọng, siêng năng và khả năng phán đoán sáng suốt khi thực thi sứ mạng của mình.

Ngày nay, các nhà lãnh đạo thuộc gia đình Vinh Sơn cũng cần có năng lực chuyên môn trong nhiều lĩnh vực, bao gồm: quản trị, giám sát hiệu quả, quản lý tài chính, giao tiếp chín chắn, đời sống cộng đồng đa văn hóa, giải quyết xung đột, hoạch định chiến lược và ra quyết định trên tinh thần hợp tác. Những năng lực này không hề đối nghịch với đời sống linh đạo; trái lại, chúng là biểu hiện thực tế của tinh thần quản lý có trách nhiệm và sự phục vụ trung thành. Năng lực chuyên môn giúp cho công cuộc bác ái trở nên hiệu quả hơn, đáng tin cậy hơn và đáp ứng tốt hơn các nhu cầu của cả Giáo hội lẫn người nghèo.

Thách thức

Chỉ có thiện chí thôi thì không còn đủ để lãnh đạo các cộng đoàn, tổ chức và công cuộc tông đồ đang ngày càng trở nên phức tạp. Nếu thiếu kiến ​​thức, kỹ năng và sự đào tạo về lãnh đạo cần thiết, thì ngay cả sự phục vụ đầy thiện tâm cũng có thể không đạt được mục đích mong muốn.

Phản hồi của chúng ta

Tu hội cần liên tục đầu tư vào công tác đào tạo lãnh đạo và khuyến khích việc không ngừng phát triển năng lực chuyên môn ở mọi cấp độ trách nhiệm.

Quá trình đào tạo này không nên được xem là cơ hội để thăng tiến cá nhân, mà phải được hiểu là sự thể hiện tinh thần phục vụ đầy trách nhiệm, giúp các nhà lãnh đạo Vinh Sơn điều hành một cách khôn ngoan, hợp tác hiệu quả và củng cố sứ mạng đã được giao phó cho Tu hội.

11. Xây dựng những cộng đoàn mang tính biến đổi để loan báo Tin Mừng cho người nghèo

Ơn gọi cao cả nhất của một vị lãnh đạo dòng Vinh Sơn không chỉ đơn thuần là điều hành cộng đoàn một cách hiệu quả, mà còn là biến đổi cộng đoàn về mặt thiêng liêng. Thánh Vinh Sơn Phaolô hằng mong ước những cộng đoàn mà ở đó các thành viên cùng cầu nguyện, cùng phân định thánh ý Chúa, tha thứ cho nhau, chia sẻ chung một mục đích truyền giáo, và phục vụ người nghèo với một lòng một ý. Những cộng đoàn như thế trở thành chứng nhân sống động cho Tin Mừng và là dấu chỉ hữu hình về sự hiện diện của Đức Kitô trong Giáo hội.

Việc điều hành hiệu quả có thể giúp duy trì các cơ sở và sự ổn định của tổ chức. Tuy nhiên, chỉ có sự lãnh đạo mang tính thiêng liêng mới có thể đổi mới tâm hồn, củng cố tình huynh đệ, khơi dậy lòng nhiệt thành truyền giáo và thôi thúc cộng đoàn sống ơn gọi của mình trong niềm vui và sự quảng đại. Do đó, sự lãnh đạo đích thực theo tinh thần Vinh Sơn không chỉ hướng tới những cộng đoàn hoạt động trôi chảy, mà còn hướng tới những cộng đoàn không ngừng được biến đổi bởi Thần Khí của Đức Giêsu Kitô.

Thách đố

Các cộng đoàn có thể vận hành hiệu quả xét về mặt tổ chức, nhưng lại dần đánh mất những phẩm chất sâu xa nuôi dưỡng đời sống truyền giáo: tình huynh đệ, sự cầu nguyện chung, lòng tin tưởng lẫn nhau, lòng nhiệt thành truyền giáo và niềm vui Tin Mừng. Khi những nền tảng thiêng liêng này suy yếu, ngay cả những tổ chức thành công cũng sẽ dần mất đi sức sống truyền giáo của mình.

Phản ứng của chúng ta

Người lãnh đạo theo tinh thần Vinh Sơn dẫn dắt trước hết bằng chính chứng tá đời sống của mình. Thông qua việc vun đắp đời sống cầu nguyện sâu sắc, củng cố tình huynh đệ, khuyến khích sự hòa giải, khơi dậy lòng nhiệt thành truyền giáo và đồng hành với từng anh em trong ơn gọi, vị lãnh đạo giúp cộng đoàn trở thành một sự hiện diện mang tính biến đổi trong lòng Giáo hội và giữa những người nghèo. Những cộng đoàn như vậy không chỉ đơn thuần thực thi sứ mạng họ trở thành hiện thân sống động của Tin Mừng mà họ đang loan báo.

12. Liên tục trở về với tinh thần truyền giáo của Thánh Vinh Sơn qua việc đào tạo thường xuyên (thường huấn)

Đào tạo thường xuyên không đơn thuần là một chương trình giáo dục tiếp nối hay sự canh tân đời sống thiêng liêng định kỳ. Ở mức độ sâu xa nhất, đó là sự trở về không ngừng với tinh thần truyền giáo nguyên thủy của Thánh Vinh Sơn Phaolô – nguồn mạch sống động mà qua đó Tu Hội Truyền Giáo kín múc căn tính, sự hiệp nhất và sức sống tông đồ của mình. Công cuộc đào tạo không bao giờ kết thúc vì chính ơn gọi Vinh Sơn là một hành trình hoán cải suốt đời. Mỗi anh em Vinh Sơn luôn được mời gọi đào sâu sự hiệp thông với Chúa Giêsu Kitô, canh tân căn tính truyền giáo và khơi dậy lòng nhiệt thành từng thôi thúc Thánh Vinh Sơn cùng các nhà truyền giáo tiên khởi.

Đối với Thánh Vinh Sơn, trở thành nhà truyền giáo không bao giờ là một thành quả đã hoàn tất, mà là một tiến trình trọn đời: mặc lấy Thần Khí của Chúa Giêsu Kitô, lớn lên trong sự thánh thiện, phân định thánh ý Thiên Chúa và quảng đại dấn thân hơn nữa cho công cuộc loan báo Tin Mừng cho người nghèo. Do đó, công tác quản trị tốt cần tích cực thúc đẩy việc đào tạo thường xuyên trên mọi phương diện của ơn gọi Vinh Sơn: đào tạo về đời sống thiêng liêng, nhân bản, trí thức, mục vụ, tinh thần Vinh Sơn, tinh thần truyền giáo và năng lực lãnh đạo.

Việc đào tạo như thế luôn dẫn đưa chúng ta trở về với những nguồn mạch ơn gọi của mình: Kinh Thánh, các bút tích của Thánh Vinh Sơn Phaolô, Hiến pháp và Quy chế, lịch sử của Tu hội, cùng chứng tá sống động của các thế hệ nhà truyền giáo Vinh Sơn. Trở về với những nguồn mạch này không chỉ đơn thuần là hoạt động học thuật hay nghiên cứu lịch sử. Đó là sự canh tân thiêng liêng đích thực, giúp mỗi thế hệ tái khám phá lòng nhiệt thành truyền giáo của Đấng Sáng Lập, đồng thời học lại cách suy tư, cầu nguyện, phân định và phục vụ với trái tim của Chúa Kitô – Đấng loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

Trong một thế giới biến chuyển không ngừng, việc đào tạo thường xuyên cũng giúp Tu hội diễn giải đặc sủng Vinh Sơn một cách sáng tạo trong các bối cảnh lịch sử, văn hóa và mục vụ mới mà không đánh mất căn tính nguyên thủy của mình. Nhờ liên tục trở về với các nguồn mạch, Tu hội không bị giam hãm trong quá khứ; trái lại, Tu hội đón nhận nguồn cảm hứng mới mẻ để can đảm đáp lại những thách đố truyền giáo của hiện tại và tương lai.

Thách đố

Thói quen, sự tự mãn về đời sống thiêng liêng và sự lãnh đạo dần xa rời tinh thần truyền giáo có thể làm suy giảm sức sống của Tu hội. Khi các anh em không còn thường xuyên tìm về các bút tích của Thánh Vinh Sơn, Hiến pháp, lịch sử Tu hội và nguồn cảm hứng ban đầu của Đấng Sáng Lập, ơn gọi Vinh Sơn có nguy cơ chỉ còn mang tính chức năng thay vì thực sự mang tinh thần truyền giáo. Dần dần, lòng nhiệt thành loan báo Tin Mừng, tinh thần sẵn sàng dấn thân truyền giáo và sự sáng tạo trong hoạt động tông đồ sẽ bắt đầu phai nhạt.

Phản ứng của chúng ta

Tu hội cần đầu tư mạnh mẽ cho công cuộc đào tạo thường xuyên thông qua các sáng kiến ​​quốc tế như Trung tâm Đào tạo Quốc tế (CIF), các chương trình nghiên cứu về Vinh Sơn, các kỳ tĩnh tâm, đào tạo kỹ năng lãnh đạo, cũng như các cơ hội canh tân đời sống thiêng liêng cho cá nhân và cộng đoàn. Quan trọng hơn, các chương trình này cần liên tục mời gọi mỗi anh em trở về với tinh thần truyền giáo của Thánh Vinh Sơn Phaolô, giúp mỗi thế hệ tái khám phá ngọn lửa ban đầu của Tu hội, canh tân căn tính truyền giáo và củng cố tinh thần sẵn sàng phục vụ ở bất cứ nơi nào Đức Kitô và người nghèo đang kêu gọi. Theo cách đó, việc đào tạo thường xuyên không chỉ đơn thuần là phương tiện phát triển cá nhân, mà còn là công cụ chủ yếu để Tu hội liên tục canh tân đặc sủng và gìn giữ sức sống truyền giáo mà Thánh Vinh Sơn Phaolô đã trao phó cho tương lai.

Suy tư kết luận

Việc quản trị tốt trong Tu Hội Truyền Giáo không chỉ đơn thuần là công tác điều hành hiệu quả. Đó là một sứ vụ phục vụ bắt nguồn từ Chúa Giêsu Kitô, được khơi nguồn cảm hứng từ tấm gương của Thánh Vinh Sơn Phaolô, được dẫn dắt bởi Chúa Thánh Thần và hoàn toàn hướng về công cuộc loan báo Tin Mừng cho người nghèo.

Mười hai Trụ cột Quản trị Tốt này mời gọi các nhà lãnh đạo thuộc gia đình Vinh Sơn kết hợp hài hòa giữa đời sống linh đạo và vai trò lãnh đạo, giữa lòng bác ái và tinh thần trách nhiệm, giữa việc phân định ơn gọi và hoạch định chiến lược, cũng như giữa tình huynh đệ quốc tế và sự cộng tác trong sứ vụ truyền giáo. Cùng nhau, chúng mang lại một tầm nhìn đậm chất Vinh Sơn về quyền bính: quyền bính được thực thi như một sự phục vụ dành cho Thiên Chúa, Giáo hội, các anh em trong Tu hội và người nghèo.

Các trụ cột này cần được hiểu là một khung giá trị lãnh đạo Vinh Sơn hơn là một mô hình hành chính cứng nhắc. Chúng cung cấp những nguyên tắc chung, định hướng thống nhất và các tiêu chí nền tảng, khơi nguồn cảm hứng để các Bề trên Giám tỉnh, cùng Hội đồng Tỉnh (Ban Cố vấn Tỉnh) phát triển các phương thức quản trị phù hợp với thực tế địa phương. Sự thích nghi như vậy không phải là tách rời khỏi sự hiệp nhất, mà trái lại, là một trong những biểu hiện phong phú nhất của sự hiệp nhất ấy; bởi lẽ, sự hiệp nhất trong Tu hội chưa bao giờ đồng nghĩa với sự đồng nhất rập khuôn. Thay vào đó, hiệp nhất có nghĩa là cùng chia sẻ một đặc sủng, đồng thời cho phép đặc sủng ấy được làm phong phú thêm nhờ sự đa dạng về quốc gia, văn hóa, ngôn ngữ và kinh nghiệm truyền giáo.

Khi những nguyên tắc này được đón nhận và vận dụng một cách sáng tạo trong các bối cảnh khác nhau, vai trò lãnh đạo Vinh Sơn sẽ trở thành chứng tá sống động cho Tin Mừng. Nó giúp củng cố các cộng đoàn đa văn hóa, gia tăng lòng tin cậy và sự cộng tác giữa các tỉnh dòng, đồng thời giúp Tu hội đáp ứng một cách trung thành và sáng tạo trước những nhu cầu luôn thay đổi của Giáo hội và người nghèo. Theo cách đó, sự phong phú trong tính đa dạng của chúng ta trở thành nguồn mạch cho sự hiệp thông sâu sắc hơn, khơi dậy sức sống truyền giáo mới mẻ, và giúp tiếp nối sứ mạng của Chúa Giêsu Kitô, Đấng loan báo Tin Mừng cho người nghèo – một cách trung thành hơn nữa trên toàn thế giới.

Nguồn: tài liệu khóa CIF 2026.

Lm Phêrô Phạm Minh Triều, CM chuyển ngữ.