Xây dựng cộng đoàn gia đình – Lời Chúa Lễ Thánh Gia Thất Năm B

1. Các bài đọc

Bài đọc 1: St 15,1-6; 21,1-3

Bài trích sách Sáng thế: Thiên Chúa hoàn tất lời hứa với Abraham.

Đáp ca: Tv 104,1-6,8-9

Thánh vịnh  104:  lời tạ ơn Chúa về sự trung thành của Ngài với giao ước.

Bài đọc 2: 11,8,11-12,17-19

Trích thư Do thái : gương mẫu đức tin của tổ phụ Abraham.

Tin Mừng: Lc 2,22-40

Tin Mừng Đức Giêsu Kitô theo thánh Luca: Đức Mẹ và thánh Giuse dâng Chúa Giêsu trong đền thờ theo luật Môsê.

2. Chia sẻ

Hôm nay Giáo hội cử hành ngày lễ Thánh Gia Thất và được diễn ra trong tuần Bát nhật Giáng sinh. Bài Tin Mừng hôm nay được lấy từ Tin Mừng Luca và là một phần trong trình thuật thời thơ ấu của Chúa Giêsu.

Bài đọc 1: Sách Sáng Thế mời gọi chúng ta nhớ về cội rễ của mình trong truyền thống Do thái. Giao ước của Thiên Chúa với Abraham bắt đầu bằng câu chuyện, mà trong đó Thiên Chúa hoàn tất lời hứa của mình với những điều không thể đối với dân chúng, người mà đã trung thành.

Bài đọc 2: Tác giả thư Do thái nói về mẫu gương đức tin của Abraham, khi ông đã luôn đặt niềm tin tưởng nơi Chúa, dù đôi khi, dường như chẳng còn gì để tin. Cuộc đời của ông đã đặt trọn vào sự tín thác nơi Thiên Chúa. Ông biết những gì Chúa muốn ông làm và cố gắng sống đức tin cách trung thành. Ông trở thành cha của những kẻ có lòng tin.

Cả Bài đọc 1 và Bài đọc 2 đều nói về dòng dõi của ông Abraham. Ông chính là ông tổ trong dòng dõi của ông và chính là ông tổ của đức tin. Điều này nhắc nhớ mọi người về cội rễ của mình cả về mặt sinh học và về mặt đức tin.

Khi nói về cội rễ của mỗi người trong truyền thống gia đình, Đức giáo hoàng Phanxicô đã diễn đạt rất hay trong chương 6 của Thông điệp Đức Kitô sống – Christus Vivit về người trẻ: “Đôi khi tôi bắt gặp những cây nhỏ xinh xinh, nhánh chúng hướng lên trời cứ vươn lên cao mãi, tựa như một bài ca hy vọng. Và rồi, sau một cơn bão tôi thấy chúng gục ngã và đã chết. Bởi lẽ, với bộ rễ lưa thưa, chúng vươn cành lên cao trong khi rễ không được bén sâu vào lòng đất, nên nhanh chóng bị vùi dập dưới sức mạnh của thiên nhiên. Bởi thế tôi đau buồn khi thấy những người trẻ được gợi ý xây dựng một tương lai mà không có cội rễ, như thể thế giới mới chỉ bắt đầu hôm nay vậy. Vì “chúng ta không thể lớn lên nếu thiếu đi những bộ rễ mạnh mẽ để nâng đỡ mình đứng vững và gắn chặt vào mặt đất. Thật dễ bị cuốn bay đi mất khi chúng ta không có một nơi nào để bám víu, không có chỗ nào để định cư”(số 179).

Bài Tin Mừng là trình thuật về việc Đức Giêsu được cha mẹ dâng hiến trong đền thờ theo luật Môsê. Ngày lễ này còn gọi là ngày lễ cắt bì theo luật đã được dành cho các bé trai theo truyền thống tiền nhân “mọi con trai đầu lòng phải được thánh hiến, dành riêng cho Chúa”(Lc 2,24). Đức Mẹ và thánh Giuse đã mang con đến đền thờ để hoàn tất nghĩa vụ tôn giáo đã được tiền nhân để lại. Dù họ biết rằng, Đấng mà họ đang cưu mang là Đấng Cứu Thế.

Ngày hôm nay, Đức Giêsu được cha mẹ mình đưa vào đền thờ lần đầu tiên. Đây chính là nơi, mà sau này, Ngài gọi là “nhà Cha ta” (Lc 19,45). Đức Giêsu hôm nay trở thành một thành viên của dân Chúa. Và người đại diện chào đón Ngài là hai vị bô lão đáng kính là cụ già Simêon và cụ bà Anna.

Cụ già Simêon đã đón nhận hài nhi “thì ông ẵm lấy Hài Nhi trên tay, và chúc tụng Thiên Chúa” (Lc 2,28). Ông đã ôm lấy “niềm hy vọng” của dân thánh, điều mà trong bao nhiêu năm qua, bao nhiêu thế hệ dân chúng đã mong chờ.

Còn cụ bà Anna lại trở thành nhà truyền giáo đầu tiên nói về Đức Giêsu cho dân chúng “cũng vào lúc ấy, bà tiến lại gần, cảm tạ Thiên Chúa, và nói về Hài Nhi cho hết thảy những ai đang mong chờ ngày Thiên Chúa cứu chuộc Giê-ru-sa-lem” (Lc 2,38). Bà cũng nói về niềm hy vọng của dân thánh.

Vì thế, ngày lễ hôm nay không chỉ là một ngày lễ để chỉ nói về những người cha, người mẹ và con cái trong gia đình, nhưng nó còn là ngày lễ của cộng đoàn nhân loại. Rõ ràng, hai cụ già trong bài Tin Mừng hôm nay đã đại diện cho phần đông dân chúng đón nhận sự hiện diện của Đức Giêsu trong ngày lễ cắt bì và họ nhận ra Ngài là Đấng Cứu Độ. Đó là một mạng lưới các mối tương quan thân thuộc và rộng lớn chứ, không chỉ dừng lại ở hình ảnh gia đình hạt nhân. Hay nói khác đi, đó là một cộng đoàn gia đình của tình thương và niềm hy vọng giữa các thế hệ nối tiếp nhau.

Trong những ngày này, đã có rất nhiều gia đình được có cơ hội quây quần bên nhau trong ngày lễ Giáng Sinh. Họ trao tặng nhau những gói quà và những lời chúc tốt đẹp. Nhưng đồng thời, cũng không thiếu những gia đình đã bị đỗ vỡ tổn thương và họ không có cơ hội để trao tặng nhau những lời yêu thương hay những quà tặng của tình thương.

Các bài đọc Lời Chúa hôm nay cho ta thấy mối tương quan rất quan trọng giữa thế hệ nhỏ và những thế hệ lớn hơn. Các thế hệ nối kết với nhau bằng tình thương và sự quan tâm. Giữa ông bà và con cháu, giữa cha mẹ và con cái và điều nối kết họ là gương mẫu của đời sống đức tin. Cả tổ phụ Abraham và hai cụ già Simêon và Anna trong các bài đọc Lời Chúa hôm nay nêu lên mẫu gương về đức tin trong đời sống gia đình và tập thể. Các ngài sống trung thành với lời hứa của Thiên Chúa và chờ đợi với niềm hy vọng. Họ đã được thỏa lòng khi họ tin vào tình thương và kế hoạch của Thiên Chúa.

Gia đình là một tổng thể toàn vẹn có các thành phần với nhau. Không ai được phép tách mình ra khỏi mối tương quan đó. Nếu các thành phần tách khỏi nhau, gia đình hoàn toàn đổ vỡ và đánh mất bản chất của gia đình. Mỗi người phải biết quan tâm đến nhau và cùng nhau xây dựng các mối tương quan tốt đẹp vì, “nếu như người trẻ có sự hiểu biết và người già có sức mạnh, thì không có gì không thể làm được” (Christus Vivid, số 191).

Như thế, hợp nhất yêu thương sẽ làm nên sức mạnh của gia đình và giúp cho gia đình có thể làm được những điều mà nó có thể không làm được. Hoặc sự hợp nhất sẽ giúp gia đình có sức mạnh và cùng nhau vượt qua những khó khăn trở ngại trong cuộc sống cách dễ dàng.

Ngày lễ Thánh Gia nhắc nhớ về các thành viên và các mối tương quan trong gia đình cũng như các gốc rễ của mình. Xây dựng tốt các mối tương quan hiện tại của những người cùng thời và trân quý những giá trị đức tin và tinh thần của những thế hệ trước để có thể xây dựng một cấu trúc gia đình bền vững với những giá trị đức tin và nhân văn cao cả.

Pt Phêrô Phạm Minh Triều, CM